اسپری رنگ نسوز چیست ؟ | انواع رنگ نسوز | کاربردها

محصولات اسپری رنگ دوپلی کالر ، یکی از با کیفیت ترین رنگ های بازار هستند که شرکت آن این نوع رنگ ها را با بالاترین کیفیت تولید نموده است.

این دسته از رنگ ها، از جمله پوشش های صنعتی پرکاربردی هستند که برای محافظت سطوح فلزی یا غیر فلزی در برابر حرارت بالا طراحی شده اند و معمولا برای رنگ آمیزی قطعات و سازه هایی استفاده می شوند که در معرض حرارت مستقیم یا غیرمستقیم قرار دارند، مانند دودکش ها، کوره ها، اگزوز خودروها، لوله های بخار و ...
این رنگ ها دارای ترکیباتی مثل رزین های مقاوم به حرارت، پیگمنت های نسوز، افزودنی های ضد خوردگی و ترکیبات چسبنده است.

اجزای تشکیل دهنده رنگ نسوز عبارتنداز:

• رزین های مقاوم به حرارت: این رزین ها پایه و بستر اصلی رنگ را هستند که اغلب از اپوکسی ها، سیلیکات ها و فنولیک ها تشکیل می شوند. رایج ترین آن ها اپوکسی – سیلیکونی است که قابلیت تحمل دمای بالایی (گاهی تا 600 درجه سانتی گراد) دارند و در برابر اکسیداسیون نیز مقاوم هستند.
• پیگمنت های نسوز : این رنگدانه ها نه تنها به رنگ ظاهری محصول کمک می کنند، بلکه در برابر حرارت بالا نیز تجزیه نمی شوند و قادر به حفظ خواص فیزیکی خود هستند. اکسیدهای فلزی مثل اکسید آهن، اکسید کروم و اکسید آلومینیوم از جمله پیگمنت های متداول در ساخت این نوع رنگ ها هستند.
• افزودنی های ضد خوردگی : این مواد باعث افزایش مقاومت سطوح مختلف در برابر عوامل خورنده و زنگ زدگی مثل رطوبت، نمک و مواد شیمیایی می شوند.
• ترکیبات چسبنده : این ترکیبات، چسبندگی رنگ به سطح زیرین را افزایش می دهد و از پوسته شدن یا ترک خوردن رنگ در دمای بالا جلوگیری می کنند. این ترکیبات می تواند از جنس سیلیکات ها یا ترکیبات مقاوم به حرارت دیگر باشد.

مهم ترین ویژگی رنگ نسوز ، مقاومت حرارتی بالای آن است. در واقع این رنگ ها قادر هستند سطوح مختلف را از تغییر رنگ، تخریب و سوختن در  دماهای بسیار بالا (گاهی تا 600 درجه سانتی گراد و حتی بیشتر) محافظت نمایند. همچنین این رنگ ها در برابر خوردگی و زنگ زدگی نیز بسیار مقاوم هستند و قطعات و سطوح مورد نظر را از زنگ زدگی در محیط های مرطوب یا خورنده، حفظ می کنند.
همچنین این رنگ ها نسبت به شوک حرارتی (تغییرات ناگهانی دما) مقاوم هستند، یعنی قطعات و سطوح مختلف را از بابت ترک خوردن یا پوسته شدن در تغییرات ناکهانی دما، محافظت می کند. این ویژگی برای رنگ آمیزی اگزوز خودرو و کوره ها بسیار کاربردی است. چسبندگی عالی به انواع سطوح فلزی و غیر فلزی نیز از دیگر ویژگی های این رنگ ها می باشد. در نهایت نیز دوام و طول عمر بالای این رنگ ها، آن را به گزینه ای مطمئن و ایده آل برای پروژه های صنعتی و ساختمانی تبدیل کرده است. در ادامه به ویژگی های این محصول به صورت تفکیک شده و کامل تر می پردازیم:

• براقیت و زیبایی:  دارای ظاهری براق و جذاب است که به سطح کار جلوه‌ ای ویژه می ‌دهد.
• مقاومت در برابر حرارت: ویژگی مهم دیگر این رنگ، مقاومت بالا در برابر دماهای بسیار بالا مانند دمای اگزوز خودرو یا کوره ها است که باعث می‌ شود رنگ تا زمان طولانی ‌تری حفظ شود.
• پوشش یکنواخت: قابلیت ایجاد پوشش یکنواخت بر روی سطح تحت حرارت از دیگر ویژگی ‌های این رنگ است که به آن زیبایی و شکوه می‌ بخشد.
• محافظت در برابر زنگ زدگی و خوردگی: استفاده از آن می‌ تواند اگزوز یا موتور موتورسیکلت را از زنگ زدگی و خوردگی در برابر شرایط مختلف محافظت کند.
• پایداری طولانی‌ مدت:  معمولا دارای پایداری و ماندگاری بالایی دارند که باعث می ‌شود طولانی‌ ترین زمان ممکن، رنگ و زیبایی اگزوز حفظ شود.

همانطور که بارها نیز اشاره شد، این رنگ ها یک پوشش مقاوم در برابر حرارت بالا هستند و با مقاومت حرارتی بالا، از سازه ها و قطعات و تجهیزات مختلف در برابر حرارت، خوردگی، زنگ زدگی و شوک های حرارتی محافظت می کند. از مهم ترین کاربردهای رنگ نسوز می توان به پوشش کوره ها، دودکش ها، دیگ های بخار، اگزوز خودرو، لوله های صنعتی، تجهیزات آزمایشگاهی و همچنین استفاده در صنایع مختلف مثل صنعت فولاد، صنعت نفت و گاز، صنعت پتروشیمی و حتی مصارف خانگی اشاره کرد. این نوع رنگ علاوه بر ایجاد پوشش محافظ، طول عمر قطعات و ایمنی را افزایش می دهد.

انواع رنگ نسوز با توجه به نوع رزین پایه و کاربردی که دارند متفاوت هستند. از جمله انواع رنگ نسوز عبارت است از:

•  بر پایه سیلیکات : یکی از رایج ترین نوع این رنگ هاست که معمولا برای رنگ آمیزی قطعات و سازه هایی که در تماس مستقیم با شعله یا حرارت بسیار بالا هستند، مورد استفاده قرار می گیرد. این رنگ، مقاومت حرارتی بسیار بالایی (تا حدود 700 درجه سانتی گراد) دارد.
• اپوکسی : این نوع رنگ برای شرایطی که سطوح مورد نظر علاوه بر رنگی مقاوم و نسوز به رنگی مقاوم نسبت به مواد شیمیایی و فرایندهای مکانیکی دارند، مناسب است. البته لازم به ذکر است که مقاومت حرارتی این نوع رنگ نسبت به نوع قبلی ( رنگ بر پایه سیلیکات) کم تر است، اما چسبندگی و دوام بالایی دارد.
• سیلیکونی : این نوع رنگ که ترکیبی از انعطاف پذیری و مقاومت حرارتی بالا است، بهترین انتخاب برای رنگ آمیزی لوله ها، اگزوزها و قطعات در معرض تغییرات دمایی مکرر می باشد.
• آلومینیومی : این رنگ ها معمولا حاوی ذرات فلزی هستند که علاوه بر نسوز بودن، دارای زیبایی ظاهری و مقاومت بالا در برابر اکسیداسیون هستند.

این نوع رنگ ها به شکل های مختلفی مثل اسپری و رنگ قوطی تولید می شود و برای کسب بهترین نتیجه می بایست روش استفاده صحیح هر یک از مدل ها را بدانیم.
در صورت تهیه این اسپری ، فقط کافی است طبق دستور تولید کننده عمل کنید. در این روش نیازی به داشتن پیستوله رنگ پاش ، قلم مو رنگ و ... نیست. نحوه استفاده از رنگ نسوز با استفاده از قوطی های اسپری شکل به شرح ذیل است:

• آماده ‌سازی سطح: قبل از استفاده ، سطح مورد نظر باید کاملا تمیز و خشک باشد. قبل از رنگ آمیزی از برداشتن چرک، گرد و غبار، چربی مطمئن شوید.
• تهیه و ترکیب کردن رنگ: بسته به نوع اسپری که دارید ، ممکن است نیاز به مخلوط کردن با اجزای دیگر داشته باشد. دقت کنید و به دقت دستورالعمل تهیه و مخلوط کردن را دنبال کنید.
• اعمال رنگ: با استفاده از اسپری، رنگ را به سطح مورد نظر اعمال کنید. بهتر است از فاصله مناسبی نسبت به سطح کار کنید تا رنگ به طور یکنواخت پخش شود.
• خشک شدن: بعد از اعمال رنگ، صبر کنید تا رنگ به طور کامل خشک شود. دمای محیط و نوع رنگ ممکن است بر زمان خشک شدن تاثیر داشته باشد.
• اعمال لایه ‌های بیشتر: در صورت نیاز، می‌ توانید لایه ‌های بیشتری از رنگ را اعمال کنید تا مقاومت و پوشش رنگ بهتری داشته باشید.
• پایان دادن به کار: پس از خشک شدن کامل رنگ، مطمئن شوید که سطح یکنواخت و بدون خط و خش است. در صورت نیاز، می‌ توانید از پوشش محافظ استفاده کنید تا رنگ در برابر شرایط مختلف محافظت شود

در صورت خرید رنگ های سطلی یا قوطی، می توانید به سه روش زیر عمل کنید:

1. روش پاشش حرارتی : این روش بیشتر برای رنگ های خاص از نوع نسوز یا در مواردی که نیاز به چسبندگی مکانیکی بالایی باشد، به کار می رود. در این روش، مواد پوششی در دمای بالا ذوب و سپس روی سطح پاشیده می شوند.
2. روش غلتکی و قلم مویی : در پروژه های کوچک یا سطوحی با دسترسی سخت از روش غلتکی یا قلم مویی استفاده می شود. اگر چه این دو روش سرعت کم تری دارند، اما دقت رنگ آمیزی و امکان توجه به جزئیات در این دو روش بیشتر است و امکان تعمیرات موضوعی نیز با این روش فراهم می باشد.

در نهایت لازم به ذکر است که انتخاب روش مناسب، تاثیر مستقیم بر عملکرد نهایی، عمر مفید رنگ و مقاومت آن در شرایط سخت دارد.